Paket yazılım ortalama bir işletmeyi düşünerek yazılır. İşinizin akışı ortalamaya benzemiyorsa, her ay ödenen lisans ücreti işi kolaylaştırmak yerine ekibinizi yazılımın istediği gibi çalışmaya zorlar.
Özel yazılım, hazır bir paket satın almak yerine bir işletmenin kendi iş akışına göre sıfırdan geliştirilen programdır. Süreç analiziyle başlar; hangi adımların yazılıma gireceği, hangi verinin tutulacağı ve hangi sistemlerin birbirine bağlanacağı belirlendikten sonra geliştirme yapılır. Paket yazılımın aksine işletme yazılıma uyum sağlamaz, yazılım işletmenin çalışma biçimine göre kurulur.
Başarısız yazılım projelerinin çoğu kötü kod yüzünden değil, bu üç sorunun baştan cevaplanmamış olması yüzünden başarısız olur. Analiz aşamasında üçünü de yazılı hâle getiriyoruz.
Tıkanan süreç tam olarak nerede tıkanıyor? Bu soru cevaplanmadan yazılan her ekran tahmine dayanır. Analizde işin adımlarını çıkarıyoruz; sık sık bazı adımların yazılıma hiç girmemesi, bazılarının tamamen kaldırılması gerektiği ortaya çıkıyor.
Sistemi günlük kullanacak kişi sahadaki teknisyen mi, muhasebe mi, yönetici mi? Üçünün ihtiyacı ve teknik alışkanlığı farklıdır. Yönetici için tasarlanmış bir ekranı sahadaki ekip kullanmaz; kullanılmayan yazılım da yazılmamış sayılır.
Kaynak kod, veritabanı ve sunucu kimin elinde kalacak? Sektörde yaygın uygulama kodun geliştiricide kalması ve müşterinin her değişiklik için tek firmaya bağlanmasıdır. Bizde kodun tamamı teslimde size geçer.
Sıfırdan bir sistem kuruyor da olabiliriz, mevcut sistemlerinizin arasındaki kopukluğu kapatıyor da. Aşağıdaki altı başlık her iki durumda da işin omurgasıdır.
İşin kaç adımdan geçtiği, hangi adımda kimin karar verdiği ve hangi bilginin nerede tıkandığı çıkarılır. Sonunda elinizde tek bir belge olur: hangi ekranlar yapılacak, ne kadar sürecek, ne kadara mal olacak. "Yaparken belli olur" demiyoruz.
Hangi verinin nasıl tutulacağı sonradan en pahalı değişen karardır. Kayıtlar arası ilişkiler, yetki seviyeleri ve geçmiş kayıt saklama kuralları geliştirme başlamadan netleşir; sistem büyüdüğünde yeniden yazmak gerekmesin diye.
Günde yüz kez açılan bir ekranda iki fazla tıklama, yılda haftalarca zaman demektir. Ekranları sık kullanılan işlemi en kısa yoldan yaptıracak şekilde kuruyoruz; eğitim gerektirmeyen bir arayüz hedefimiz.
Muhasebe programı, e-ticaret altyapısı, kargo, sanal POS, WhatsApp ve e-posta. Bağlantılar resmî servisler üzerinden kurulur; ekrandan veri kopyalayan kırılgan çözümler üretmiyoruz, çünkü karşı taraf güncellenince bozulurlar.
Kimin hangi kaydı görebileceği ve değiştirebileceği rol bazlı tanımlanır. Kişisel veri tutan sistemlerde erişim kayıtları, şifreleme ve yedekleme baştan kurulur; KVKK uyumu sonradan eklenen bir katman değildir.
Kaynak kodun tamamı, veritabanı yapısı ve teknik dokümantasyon size geçer. Ekibinize canlı kullanım eğitimi verilir. Bir gün başka bir ekiple devam etmek isterseniz bizden izin almanız gerekmez.
Bir yılda teslim edilecek büyük bir sistem yerine, birkaç haftada kullanılabilir hâle gelen bir ilk sürümü tercih ediyoruz. Yazılımın nasıl olması gerektiği en iyi, onu gerçekten kullanmaya başladığınızda anlaşılıyor.
Ekibinizle birlikte işin akışını çıkarıyoruz. Bu aşamanın çıktısı kapsam belgesi ve net bir fiyat/süre. Analiz sonunda "buna özel yazılım gerekmiyor" dediğimiz projeler oldu; bunu söylemekten çekinmiyoruz. (1-2. hafta)
Ekranların tıklanabilir taslağı hazırlanır ve akış kod yazılmadan denenir. Yanlış kurgulanmış bir akışı bu aşamada düzeltmek, geliştirmeden sonra düzeltmekten kat kat ucuzdur. (2-3. hafta)
En kritik süreci baştan sona yapan, gerçekten kullanılabilir bir sürüm teslim edilir. Amaç her özelliği bitirmek değil, sistemi işin içine sokmak. (3-6. hafta)
Ekibiniz sistemi sahada kullanırken çıkan gerçek ihtiyaçlara göre devam ediyoruz. Böylece bütçe, kullanılıp kullanılmayacağı belli olmayan özelliklere değil gerçek işlere gider. (6. haftadan itibaren)
Kaynak kod, dokümantasyon ve eğitim teslim edilir. Sonrasında güvenlik güncellemeleri, yedekleme ve geliştirme talepleri için bakım anlaşması yapılabilir; zorunlu değildir.
Bir yazılımın "güzel göründüğü" tartışılır, ama işi hızlandırıp hızlandırmadığı tartışılmaz. Devreye aldığımız her sistemde şu üç sayıyı öncesi/sonrası olarak karşılaştırıyoruz.
Bir siparişin, teklifin ya da servis kaydının baştan sona kaç dakika sürdüğü. Analizde bu süre ölçülür, devreye alındıktan sonra tekrar ölçülür. Aradaki fark yazılımın gerçek getirisidir.
Bir bilginin bir programdan alınıp diğerine elle girildiği nokta sayısı. Her biri hem zaman kaybı hem hata kaynağıdır; entegrasyonların başarısı doğrudan bu sayının düşmesiyle ölçülür.
Sistemi kullanması beklenen kişilerin gerçekte kaçının kullandığı. Düşükse sorun genellikle eğitimde değil arayüzdedir; kullanılmayan bir yazılım, ne kadar kapsamlı olursa olsun yazılmamış sayılır.
Piyasadaki paket yazılımlar ortalama bir işletmeyi düşünerek yazılır. İşiniz ortalamaya benziyorsa doğru tercih paket almaktır; kurulumu hızlıdır, ucuzdur, destek ekibi vardır. Biz de bu durumda müşterimize açıkça “buna özel yazılım gerekmiyor” diyoruz.
Paket yetmediği yerler genellikle şunlardır: işin akışı sektördeki alışılmış akıştan farklıdır, birbiriyle konuşmayan üç ayrı program arasında elle veri taşınmaktadır, ya da yıllardır Excel üzerinde yürüyen bir süreç artık kaldıramayacak kadar büyümüştür. Bu noktada her ay ödenen lisans ücreti, işi yapmayı kolaylaştırmak yerine ekibi yazılımın istediği şekilde çalışmaya zorlar.
Projeye tasarım yaparak değil, işin nasıl yürüdüğünü çıkararak başlıyoruz. Bir iş kaç adımdan geçiyor, hangi adımda kim ne karar veriyor, hangi bilgi nerede tıkanıyor? Bu çıkarım genellikle beklenmedik bir sonuç verir: bazı adımların yazılıma hiç girmemesi, bazılarının tamamen kaldırılması gerektiği ortaya çıkar. Var olan bozuk süreci yazılıma çevirmek, bozukluğu kalıcı hâle getirmekten başka işe yaramaz.
Analiz sonunda elinizde tek bir belge oluyor: hangi ekranların yapılacağı, hangi verinin tutulacağı, hangi işlerin ilk sürüme girip hangilerinin sonraya kalacağı. Fiyat ve süre bu belgeye göre veriliyor.
Bir yılda teslim edilecek büyük bir sistem yerine, birkaç haftada kullanılabilir hâle gelen bir ilk sürümü tercih ediyoruz. Sebebi şu: yazılımın nasıl olması gerektiği en iyi, onu gerçekten kullanmaya başladığınızda anlaşılıyor. Kâğıt üzerinde doğru görünen bir ekran, sahada iki gün kullanıldıktan sonra baştan kurgulanması gerekebiliyor.
İlk sürüm yayına girdikten sonra ekibinizin geri bildirimiyle devam ediyoruz. Böylece bütçenin tamamı, kullanılıp kullanılmayacağı belli olmayan özelliklere değil, gerçekten ihtiyaç duyulan işlere gidiyor.
Çoğu projede asıl kazanç yeni bir ekran yapmaktan değil, halihazırda kullandığınız sistemleri birbirine bağlamaktan geliyor. Muhasebe programı, e-ticaret altyapısı, kargo firması, ödeme sağlayıcısı, WhatsApp ve e-posta; bunların arasındaki elle veri taşıma işi ortadan kalktığında hem zaman hem hata payı kazanılıyor.
Bağlantıları resmî servisler üzerinden kuruyoruz; ekrandan veri kopyalayan kırılgan çözümler üretmiyoruz. Bir sistem güncellendiğinde bağlantının çalışmaya devam etmesi bu tercihe bağlı. Satış tarafındaki hazır altyapıları ve katalog beslemesini ayrıca e-ticaret çözümleri sayfamızda ele aldık.
Teslimde kaynak kodun tamamı, veritabanı yapısı ve teknik dokümantasyon sizin oluyor. Sunucusunu ister bizde tutarsınız, ister kendi altyapınıza taşırsınız. Bir gün başka bir ekiple devam etmek isterseniz, devretmek için bizden izin almanız gerekmiyor.
Bunu açıkça yazıyoruz çünkü sektörde tersi yaygın: kod geliştiricide kalır, müşteri her değişiklik için tek bir firmaya mahkûm olur. Bizim kazancımız işin kendisinde, müşteriyi kilitlemekte değil.
Anlattığımız yaklaşımı önce kendimizde denedik. Tekno Kart, NFC kartların arkasındaki profil ve yönetim panelini kendi geliştirdiğimiz bir ürün. Şu anda okuduğunuz sitenin içerik yönetim sistemi de dışarıdan alınmadı, sıfırdan yazıldı. Yani kullandığımız yöntemin sonucunu kendi ürünlerimizde de taşıyoruz.
Özel yazılım, işin içeride yürüyen tarafıdır. Dışarıya bakan yüzü (tanıtım sitesi, içerik yapısı ve arama motorlarında görünürlük) ayrı bir iştir ve onu web tasarım sayfamızda anlattık. Aynı sistemin telefonda çalışan hâlini istiyorsanız kapsam yine değişir; mobil uygulama geliştirme sayfasına bakabilirsiniz.
İşinizde tıkanan bir süreci konuşmak isterseniz iletişim sayfamızdan ulaşmanız yeterli. İlk görüşmenin sonunda size özel yazılım gerekmediğini düşünüyorsak bunu da söylüyoruz.
Aşağıdakiler kapsamı anlatmak içindir, sabit fiyat listesi değildir. Nihai kapsam ve bütçe analiz aşamasının sonunda, yazılı olarak netleşir.
50.000 TL'den başlayan fiyatlarla
Yazılıma ihtiyacı olup olmadığından emin olmayan, önce kapsamı görmek isteyen işletmeler için.
Tek bir süreci baştan sona çözecek, sahada kullanılabilir bir sistem isteyen işletmeler için.
Birden çok departmanı ilgilendiren, dış sistemlerle konuşması gereken projeler için.
Site performansı, ölçüm ve dijital altyapı üzerine yazdığımız rehberler.
Rehber
İlk sayfadasınız ama ziyaretçi gelip hemen gidiyorsa sorun içerikte olmayabilir. LCP, INP ve CLS'i nasıl ölçüp...
Yazıyı oku
Rehber
Ziyaretçi geliyor ama telefon çalmıyorsa sorun trafiğin miktarında değil cinsinde olabilir. Satışı durduran be...
Yazıyı oku
Rehber
İnsan için bariz olan, makine için tahmin konusu. Schema markup bu tahmini ortadan kaldırıyor; hangi türü nere...
Yazıyı okuSitenizi, rakiplerinizi ve arama sonuçlarındaki yerinizi inceleyip bulguları yazılı olarak paylaşalım.